ABD ve İran yetkilileri arasındaki “anlaşmaya yaklaşıyoruz” söylemlerine rağmen, Amerikan ordusunun geçtiğimiz gece İran’ın güneyindeki Bender Abbas ve Larak Adası yakınlarında düzenlediği hava saldırıları, sahadaki gerilimi artırdı. ABD Merkez Kuvvetleri (CENTCOM), söz konusu saldırının İran gemilerinin bölgeye yeni mayınlar döşeme potansiyeline karşı gerçekleştirildiğini iddia ederken; İran Devrim Muhafızları Ordusu, bu saldırıyı “ateşkes ihlali” olarak nitelendirerek…
ABD ve İran yetkilileri arasındaki “anlaşmaya yaklaşıyoruz” söylemlerine rağmen, Amerikan ordusunun geçtiğimiz gece İran’ın güneyindeki Bender Abbas ve Larak Adası yakınlarında düzenlediği hava saldırıları, sahadaki gerilimi artırdı. ABD Merkez Kuvvetleri (CENTCOM), söz konusu saldırının İran gemilerinin bölgeye yeni mayınlar döşeme potansiyeline karşı gerçekleştirildiğini iddia ederken; İran Devrim Muhafızları Ordusu, bu saldırıyı “ateşkes ihlali” olarak nitelendirerek karşılık verme hakkını saklı tuttuğunu duyurdu. ABD Başkanı Donald Trump’ın, son zamanlarda İran’a yönelik kullandığı sert üslubu bir kenara bırakarak daha fazla diplomasiye odaklandığı belirtiliyor. Beyaz Saray kaynaklarına göre, Trump, Türkiye, Mısır ve Körfez ülkeleriyle yaptığı istişarelerin ardından yaptığı açıklamada, barışa daha yakın olduklarını ancak “iyi bir anlaşma” için acele etmeyeceklerini vurguladı. ABD yönetimi, iç kamuoyunda “zayıf bir anlaşma yapıldığı” eleştirileriyle karşı karşıya kalırken, Trump ise “anlaşma henüz tamamlanmadı, sonucu bekleyin” diyerek tepkileri bertaraf etmeye çalışıyor.
Tahran’ın öncelikli talebi, Batı bankalarında dondurulan İran varlıklarının serbest bırakılması. İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf ve Dışişleri Bakanı Abbas Araqchi, Katar’ın başkenti Doha’da gerçekleştirdikleri görüşmelerde, dondurulan 24 milyar dolarlık varlıklarının 12 milyar dolarının derhal transfer edilmesini ve kalan kısmın ise 30 ila 60 gün içinde ödenmesini talep ediyor. Diplomatik kaynaklar, taraflar arasındaki asıl anlaşmazlığın, İran’ın zenginleştirdiği uranyumun ya ABD’ye götürülerek ya da uluslararası denetim altında İran’da imha edilmesi gerektiği konusunda olduğunu belirtiyor. İran, nükleer enerjinin barışçıl amaçlarla kullanımının bir hak olduğunu savunurken, ABD ise Hürmüz Boğazı’nın tamamen serbest ve maliyetsiz bir geçiş güzergahı olması gerektiğini ileri sürüyor.
İran lideri Ayetullah Hamaney, Hac sırasında yayımladığı mesajda bölgesel iş birliğine vurgu yaparak, ABD’nin bölgedeki askeri varlığının sona ermesi gerektiğini ve İslam toplumuna birlik ve beraberlik çağrısında bulundu. Uzmanlar, sahadaki askeri gerilimin, tarafların nükleer ve mali konularda atacakları somut adımlarla belirleneceğini öngörüyor.
