Türkiye’nin Afrika’da Büyüyen Liman Stratejisi: Alport, Malabo ve Bata Limanlarının İşletmesini Devraldı

Türkiye’nin Afrika’daki denizcilik ve lojistik altyapısındaki varlığı yeni bir adımla genişliyor. Türkiye merkezli Albayrak Grubu’nun küresel liman işletme markası Alport, Ekvator Ginesi’nin iki ana deniz kapısı olan Malabo ve Bata limanlarının işletmesini resmen devraldı. Yaklaşık iki yıl süren müzakereler ve karşılıklı ziyaretlerin ardından 13 Kasım 2024 tarihinde imzalanan imtiyaz sözleşmesi kapsamında yürütülen geçiş sürecinin tamamlanmasıyla birlikte liman operasyonları 1 Nisan 2026 itibarıyla Alport Ekvator Ginesi tarafından devralındı.

Operasyon devrini simgeleyen tören başkent Malabo’da gerçekleştirildi. Cumhurbaşkanlığı Sarayı’nda yapılan resmi kabulün ardından Başbakanlık Ofisi’nde düzenlenen özel törende üst düzey hükümet yetkilileri, Türk diplomatik misyonu ve Albayrak Grubu temsilcileri bir araya geldi. Törene Ekvator Ginesi Başbakanı Manuel Osa Nsue Nsua, Ulaştırma Bakanı Honorato Évita Oma ve Holding GE Genel Müdürü Patricia Mbasogo Obiang Lima katılırken; Türkiye’yi temsilen Ekvator Ginesi Büyükelçisi Ahmet Ergin, Büyükelçi Yardımcısı Ayşe Ece Bıçakçı, Konsolos Başak Dalgın ve Malabo’daki Türk Büyükelçiliği mensupları törende hazır bulundu.

Albayrak Grubu’nu temsilen ise Yönetim Kurulu Başkan Vekili Nuri Albayrak, Yönetim Kurulu Üyesi Faruk Albayrak, Alport Limanları Genel Koordinatörü Mustafa Levent Adalı ve Ekvator Ginesi Ülke Müdürü Ali Fuat Ustahaliloğlu törene katıldı. İmtiyaz sözleşmesi kapsamında Malabo ve Bata limanlarının 25 yıl boyunca işletilmesi, modernizasyonu ve geliştirilmesi Alport tarafından yürütülecek.

Gine Körfezi’nde Stratejik Bir Lojistik Kapı 

Gine Körfezi kıyısında yer alan Bata ve Malabo limanları, Orta Afrika için kritik deniz ticaret kapıları arasında yer alıyor. Alport’un hedefi, bu iki liman üzerinden denize erişimi olmayan Çad ve Orta Afrika Cumhuriyeti gibi ülkelere erişimi güçlendirmek, aynı zamanda Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nin kuzey bölgelerine uzanan ticaret hatlarını geliştirmek. Bu çerçevede söz konusu limanların, Orta Afrika’da yeni lojistik ve ticaret koridorlarının gelişmesine katkı sağlaması bekleniyor.

Türkiye’nin Küresel Liman Ağı Genişliyor

Malabo ve Bata limanlarının devralınması, Türkiye’nin özel sektör yatırımları aracılığıyla küresel liman işletmeciliğindeki etkisini artırdığı yeni bir adım olarak değerlendiriliyor. Albayrak Grubu limancılık faaliyetlerine Türkiye’de Trabzon Limanı ile başladı. Grup daha sonra Alport markası aracılığıyla uluslararası liman işletmeciliğine yöneldi. Şirket Afrika’daki liman faaliyetlerine 2014 yılında Somali’deki Mogadişu Limanı ile giriş yaptı. Bunu Gine’de Konakri Limanı, Gambiya’da Banjul Limanı ve Kongo Cumhuriyeti’nde Pointe-Noire Limanı izledi. Dünya Bankası verilerine göre Konakri Limanı’nın ve Mogadişu Limanı’nın son iki yıldır bulundukları alt bölgenin performans bakımından en iyi limanları olarak seçilmesi, Alport’un limancılık alanındaki uluslararası başarısını tescillemektedir. Alport bu başarısını Ekvator Ginesi’nin iki limanına da taşımayı hedeflemektedir. Afrika dışında ise Alport, Azerbaycan’daki Bakü Limanı’nı işletmekte ve Avrasya ticaret rotalarındaki varlığını güçlendirmektedir.

Şirket ayrıca kısa süre önce imtiyaz devri olmaksızın İzmir Alsancak Limanı genel yük ve konteyner terminalinin işletilmesine yönelik olarak Türkiye Varlık Fonu ile bir anlaşma imzaladı. Doğu Akdeniz’in en stratejik limanlarından biri olan Alsancak Limanı’nda Türkiye Varlık Fonu ile iş birliği halinde limanın modernizasyonun tamamlanarak kapasite artırımının gerçekleştirilmesi hedefleniyor.

Afrika’da Çok Sektörlü Türk Yatırımları

Albayrak Grubu liman işletmeciliğinin yanı sıra Afrika’da farklı sektörlerde de faaliyet gösteriyor. Grup; Somali’de inşaat, Gine’de tarım, kentsel ulaşım ve katı atık yönetimi hizmetleri, Kongo Cumhuriyeti’nde iki farklı şehirde katı atık yönetimi ve Fas’ta tekstil üretimi gibi alanlarda projeler yürütüyor. Ayrıca Libya, Gambiya ve Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde çeşitli yatırımları bulunuyor.

Uzmanlara göre Türkiye’nin Afrika’da artan liman yatırımları, yalnızca ticari değil aynı zamanda stratejik lojistik ağların güçlendirilmesi ve yeni ticaret koridorlarının oluşturulması açısından da önemli bir rol oynuyor.

Malabo ve Bata limanlarının Alport tarafından devralınması da bu çerçevede Türkiye’nin Afrika’daki büyüyen liman ve lojistik stratejisinin önemli bir halkası olarak değerlendiriliyor.